ބަޖެޓުގެ ލިޔުން ދިގެވެ. އެހެންނަމަވެސް ކިޔުންތެރިޔާއަށް މުހިންމު ބައިތައް ގިނަ ނޫނެވެ. ބަލަންވީ ފަސް ކަމެއް.
ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުގެ ލިޔުމަކީ ސަތޭކައަށް ވުރެ ގިނަ ސަފްޙާގެ ލިޔުމެކެވެ. ގިނަ ބަޔަކު އެ ނުކިޔަނީ ދިގުކަމުންނެވެ. ނަމަވެސް ބަޖެޓުން ކިޔުންތެރިޔާއަށް ބޭނުންވާ ބައިތައް އެހާ ގިނަ ނޫނެވެ.
ފުރަތަމަ ކަމަކީ އާމްދަނީގެ ޢަދަދާއި ޚަރަދުގެ ޢަދަދުގެ ފަރަޤެވެ. ޚަރަދު ބޮޑު ނަމަ، އެ ފަރަޤު ފޫބައްދަން ހަމަޖައްސާފައިވާ ގޮތް ލިޔުމުގައި ބަޔާންކޮށްފައި ހުންނާނެއެވެ. އެ ބައި ކިޔާށެވެ.
ދެވަނަ ކަމަކީ މުސާރައަށް ދާ ޢަދަދެވެ. މިއީ އާންމުކޮށް އެންމެ ބޮޑު އެއް ބައެވެ. މިދިޔަ އަހަރުގެ ޢަދަދާ އަޅާކިޔާށެވެ.
ތިންވަނަ ކަމަކީ އައު މަޝްރޫޢުތަކުގެ ލިސްޓެވެ. ލިސްޓުގައި ނަން އޮތުމަކީ މަސައްކަތް ފެށޭނެ ކަމުގެ ޔަޤީންކަމެއް ނޫނެވެ. އެ މަޝްރޫޢަށް ފައިސާ ކަނޑައަޅާފައިވާ ޢަދަދު ބަލާށެވެ. ޢަދަދު ކުޑަ ނަމަ، އެ އަހަރު ފެށެނީ ތައްޔާރީ މަސައްކަތް އެކަނި ކަމަށް ވުން ގާތެވެ.
ހަތަރުވަނަ ކަމަކީ ދަރަންޏަށް ދައްކަން ޖެހޭ ޢަދަދެވެ. މި ޢަދަދު ބޮޑުވަމުން ދާ ނަމަ، އެހެން ބައިތަކަށް ޖާގަ ކުޑަވާނެއެވެ.
ފަސްވަނަ ކަމަކީ ބަޖެޓުގައި ބުނެފައިވާ ފަދަ އާމްދަނީއެއް ލިބޭނެތޯއެވެ. ބަޖެޓަކީ ލަފާކުރުމެކެވެ. މިދިޔަ އަހަރުތަކުގައި ލަފާކުރި ޢަދަދާއި ޙަޤީޤަތުގައި ލިބުނު ޢަދަދުގެ ފަރަޤު ބެލުމުން، މި އަހަރުގެ ލަފާކުރުމަށް އިތުބާރު ކުރެވޭ މިންވަރު އެނގޭނެއެވެ.
މި ފަސް ކަން ބަލައިގެން ބަޖެޓުގެ ބަހުސް އަޑުއަހާ ނަމަ، ބަހުސްގައި ދެކެވޭ ވާހަކަތަކުގެ ތެރެއިން މުހިންމު ބައި ވަކިކުރަން ފަސޭހަވާނެއެވެ.
